Jak napisać dobre polecenie dla AI: przepis z 5 elementów i przykłady z biura

Dlaczego ChatGPT daje ogólnikowe odpowiedzi i jak to zmienić. Prosty przepis na polecenie (prompt) z 5 elementów, przykłady „słabo” i „dobrze” oraz 3 zdania, które poprawiają każdy wynik.
Najczęstszy powód złych odpowiedzi AI to zbyt krótkie polecenie. „Napisz maila do klienta” daje ogólnik, bo czat nie zna klienta, sytuacji ani tonu. Traktuj AI jak nową osobę w zespole: zdolną, ale nieznającą Twojej firmy.
Przepis z 5 elementów
| Element | Co napisać | Przykład |
|---|---|---|
| 1. Rola i cel | kim jesteś, po co to robisz | Pracuję w dziale kadr, przygotowuję informację dla nowych pracowników |
| 2. Materiał | tekst, tabela, opis sytuacji | Poniżej regulamin pracy zdalnej (bez danych osobowych) |
| 3. Zadanie | co konkretnie zrobić | Wypisz 7 najważniejszych zasad prostym językiem |
| 4. Forma | lista, tabela, mail, długość | Lista punktowana, maksymalnie jedna strona |
| 5. Granice | czego nie robić | Nie dodawaj niczego spoza regulaminu. Jeśli coś jest niejasne, napisz to |
Słabo i dobrze: 3 przykłady
Mail do klienta
- Słabo: „Napisz maila o zaległej płatności.”
- Dobrze: „Pracuję w księgowości. Napisz uprzejme, ale stanowcze przypomnienie do stałego klienta, który spóźnia się 14 dni z fakturą [NUMER]. Zaproponuj kontakt telefoniczny. Maksymalnie 6 zdań, bez gróźb.”
Streszczenie dokumentu
- Słabo: „Streść to.”
- Dobrze: „Streść ten dokument dla kierownika, który ma 2 minuty. 5 punktów: co się zmienia, od kiedy, kogo dotyczy, co trzeba zrobić, jakie są ryzyka. Przy każdym punkcie podaj numer strony.”
Tabela z danych
- Słabo: „Zrób tabelę z tych faktur.”
- Dobrze: „Wypisz dane z tych faktur w tabeli: numer, data, sprzedawca, netto, VAT, brutto, termin. Jeśli wartości nie da się odczytać, wpisz BRAK, nie zgaduj.”
3 zdania, które poprawiają każdy wynik
- „Zanim zaczniesz, zadaj mi pytania.” AI dopyta o to, czego mu brakuje.
- „Jeśli czegoś nie wiesz, zostaw puste pole.” Zamiast zgadywania dostajesz uczciwą lukę.
- „Wskaż miejsca, w których nie masz pewności.” Wiesz, co sprawdzić w pierwszej kolejności.
Rozmowa, a nie jedno pytanie
Pierwsza odpowiedź rzadko jest idealna. Poprawiaj ją krótkimi poleceniami: „krócej”, „bardziej uprzejmie”, „w punktach”, „dodaj przykład”, „usuń ostatni akapit”. Zwykle 2–3 poprawki wystarczą.
Zbuduj własną ściągawkę
Każde polecenie, które zadziałało, zapisz w jednym dokumencie z krótką nazwą, np. „przypomnienie o płatności 14 dni”. Po miesiącu masz bibliotekę dopasowaną do swojej pracy, lepszą niż jakakolwiek lista z internetu.
Gotowe polecenia do 10 typowych zadań biurowych znajdziesz w artykule Jak używać ChatGPT w pracy biurowej.
Zobacz też: Ściągawka AI do wydrukowania (PDF)
Źródła i data sprawdzenia
Stan na 13 listopada 2026. Artykuł opisuje praktykę pracy z narzędziami i nie powołuje się na zewnętrzne źródła.
Ceny, funkcje narzędzi i przepisy mogą się zmienić po tej dacie, dlatego przy ważnych decyzjach sprawdź aktualny stan w podlinkowanym źródle. Zauważyłeś błąd? Napisz na kontakt@przejmijai.pl.


